Bij het begin van dit nieuwe jaar kunnen we weer niet voorbij aan het geweld dat ons in de oudejaarsnacht ten deel viel. Niet alleen in onze grote steden, waar losgeslagen ‘jongeren’ het van de hond maakten. ‘Jongeren’, en het moet gezegd van wie de ouders of zelfs de grootouders een migratieachtergrond hebben, maar hier bij ons geboren zijn, schoollopen en alle kansen krijgen om het te maken in hun leven. Nergens in de wereld krijgen jonge mensen, ongeacht hun sociale of etnische achtergrond, zoveel kansen via onderwijs, maatschappelijk middenveld, jeugd- en sportverenigingen en binnen onze bedrijven en ondernemingen als in Vlaanderen. Nergens! Veel, heel veel jongeren, doen het wel goed. Ik ontmoet ze. Dagelijks. Knappe jongens en meisjes. Het zijn diegenen die helemaal van het padje zijn, die elk gebod noch gezag erkennen, die moeten aangepakt worden.
Ik hoorde achteraf een paar gezaghebbende stemmen uit ‘hun’ wereld die verontwaardigd dit alles afkeuren. Ik hoor twee dames. Hier bij ons VRT-journaliste Loubna Khalkhali en in Nederland Lala Gül, de schrijfster van Turkse origine die omwille van haar keuze voor vrijheid en het afleggen van haar hoofddoek vaak ondergedoken moet leven. Ook bij ons moslimtheoloog en auteur Khalid Benhaddou die voor een paar jaar met onze premier het boek ‘Botsen de beschavingen’ uitgaf. Ik mocht hem zelf enkele keren spreken toen ik voorzitter was van de commissie Binnenlands Bestuur, Gelijke Kansen en Inburgering. Drie! Dat is alles. Waar zitten die honderden imams hier in Europa nu? En het veelvoud aan vaders en moeders? Want incidenten houden niet op aan onze landsgrens en onder de daders echt nog snotneuzen. Neen, ik viseer niet alleen deze ‘jongeren’. Ook bij een deel jonge autochtonen is elk normbesef kwijt, respect of beleefdheid ver zoek.
Niet alleen in onze grote steden schreef ik in de eerste alinea. Ook in Dessel kregen we ons deel. Het Jeugdhuis, waar ik mijn jeugdjaren doorbracht, op een boogscheut van mijn woonst, kende een ontluisterende nacht. Het oudejaarsfeest was prima georganiseerd en 350 tickets werden aan de man gebracht. 350, berekend op de capaciteit, en een buitenterrein dat volledig met hekken afgesloten was, voorzien van de nodige nooduitgangen.
Omstreeks half 2 wisten een twintigtal jongeren, snotneuzen moet ik eigenlijk schrijven want er waren minzestienjarigen bij, hekkens en nooduitgangen te vernielen om binnen te dringen en zich tussen de feestvierders te mengen. Organisatoren grepen, terecht, in en er ontstonden schermutselingen. De politie werd gebeld die snel en massaal ter plaatse kwam. Toen deze de zaal betraden werd er op de dansvloer door een van de indringers een vuurpijl afgeschoten waardoor er paniek ontstond. De aanwezige agenten stonden borg voor een veilige evacuatie waarbij twee gewonden te betreuren werden en één jongeling die liever een grote bek opzette dan de bevelen op te volgen meegenomen werd voor verhoor. Dit had dramatisch kunnen aflopen. We zullen er dan ook alles aan doen om de daders te vatten.
Mijn haren rijzen helemaal ten berge als ik na deze uitspattingen politici van Groen dit alles in de schoenen van de overheid schuiven omdat er niet voldoende subsidies zouden gegeven worden. Komaan zeg. Dat is het voortaan. Alles is de schuld van de overheid. Zelf verantwoordelijkheid dragen als jongere, als ouder, neen toch. Over die ouder gesproken. Ben je niet verantwoordelijk voor je kind zolang het minderjarig is? Als de jeugdrechter machteloos blijkt of niet voldoende inpakt heeft, misschien de ouders dagvaarden? En waarom geen heropvoedingskampen? Een paar weken in de bossen van Elsenborn of Vogelzang onder het gezag van wat paracommando’s. Ik weet nog vanuit mijn legertijd hoe gezellig het daar in de winter kan zijn. Neen, de maat is vol en een harde aanpak dringt zich op.
En dan het punt van het vuurwerk dat alsmaar straffer en gevaarlijker wordt. Vorig jaar was ik nog wat genuanceerd en terughoudend om te verbieden: ‘De roep om een algemeen verbod op verkoop klinkt alsmaar luider. Ik heb daar oor naar. Maar hoe dat waterdicht maken is weer een ander paar mouwen. Via onze officiële media wordt ons ondertussen geleerd hoe we het strafste vuurwerk en de strafste bommetjes die goed zijn voor afgerukte vingers op het internet kunnen bestellen en aan huis geleverd worden. Heel wat kanalen van clandestiniteit en zwarte markt nemen dan de handel over. Is het dat wat we willen?’
Wat mij betreft is de maat nu echt wel vol. Verbieden die handel. De aanmaak, de opslag, de verkoop, de verdeling, het bezit, het afsteken. De hele keten op de schop.
Ik las dat de Nederlandse politie aan de grens dankzij controles 100.000 kilo vuurwerk en bommetjes allerhande in beslag nam. Vier grote opleggers vol, gekocht in winkeltjes allerhande hier bij ons die er op hun vitrines graag mee uitpakken (foto), niet weerhouden van enige kennis van de Nederlandse taal. Zolang er geen algemeen verbod is, heb ik oor voor wat men in Rivierenland en de stad Mechelen doet. Daar is het bezit van vuurwerk tussen 1 november en 31 januari van het jaar nadien gewoon verboden. Het is dan niet langer zaak om de daders op heterdaad bij het afsteken te vatten. Neen, bezit is voldoende om een boete in ontvangst te krijgen en een inbeslagname. Ik zal het hier bij ons zeker voorstellen. In Dessel, in onze politiezone, in de Kempen.
Gisteren verzamelden honderden Desselaars op het Campinaplein voor een nieuwjaardrink, aangeboden door het lokaal bestuur, Bar Melda en het Lokaal Fonds. Ik mocht hen even toespreken met nieuwjaarswensen voor gezondheid en geluk, niet zonder ook een oproep te doen tot verbondenheid en goed nabuurschap. “We zijn een kleine gemeenschap waar iedereen rechten en plichten heeft. Zorg dragen voor elkaar, maar ook terechtwijzen als het fout loopt. Ouders t.o.v. kinderen, Opvoeders t.o.v. anderen. Samen kunnen we er een mooi 2026 van maken. Laat ons dat dan ook doen!” Fijne zondag nog.
Kris van Dijck
Dessel, 4 januari 2025